Alimlər “Stonehenge” ilə Ay arasında əlaqə aşkar ediblər

10:20 16.04.2024 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

Alimlər “Stonehenge”in Ayın mövqelərinə əsaslanaraq tikildiyini düşünürlər.

Hafta.az-ın “Live Science”yə istinadən yazdığına görə, günəşlə əlaqəsi olduğu bilinən bu eramızdan əvvəlki quruluşun daşları yay və qış gündönümünə uyğun düzülür. Ancaq abidənin Yerin peyki ilə əlaqəsinin kifayət qədər araşdırılmadığını düşünən tədqiqatçılar nadir bir hadisə zamanı suallarına cavab tapacaqlarına ümid edirlər.

Hər 18,6 ildən bir baş verən “böyük Ay dayanması” adlanan hadisədə ayın çıxması və qürubu üfüq boyu bir-birindən ən uzaq nöqtələrə çatır. 2024-2025-ci illərdə baş verən növbəti böyük Ay dayanması alimlərə öz nəzəriyyələrini sınaqdan keçirməyə imkan verəcək.

Tarixi abidələri və saytları idarə edən “English Heritage” xeyriyyə təşkilatı Ayın hərəkətləri ilə Böyük Britaniyadakı abidə arasında əlaqənin olub-olmadığını öyrənmək üçün Oksford, Lester və Bornmut universitetləri və Kral Astronomiya Cəmiyyətinin mütəxəssisləri ilə işləyəcək. Bornmut Universitetinin tədqiqatçıları Ayın hərəkətləri ilə “Stounhenge” arasındakı əlaqəni qeyd edəcəklər. Universitetdə müəllim işləyən Dr. Fabio Silva "Biz bunu heç vaxt sübut edə bilməyəcəyik, lakin bu abidələri və Ayı nə qədər yaxşı başa düşsək, arqumentimiz bir o qədər güclü olacaq" deyir.

Bəzi elm adamları hesab edirlər ki, abidənin inşaatçıları Ayın böyük qarşıdurmasından xəbərdar idilər və buna görə də ölülərini saytın müəyyən hissəsində basdırdılar. Eramızdan əvvəl 3000-500 illərə aid olan “Stounhenge”nin erkən dövründə dəfn edilən ölülər əsasən abidənin cənub-şərqində cəmləşib. Kremasiya edilmiş cəsədlərin bu sahəsi ümumiyyətlə Ayın cənubdan çıxdığı mövqeyə uyğunlaşdırılır.

Başqa bir nəzəriyyə, ikisi hələ də ayaqda olan 4 Stansiya Daşının Ayın bu nadir hadisədə tutacağı mövqelərə uyğun qurulduğunu göstərir. Leycester Universitetinin arxeoastronomiya üzrə fəxri professoru Kliv Ruggles deyib: "Stansiya Daşları Ayın ən uzaq nöqtələri ilə düzlənir və tədqiqatçılar bunun qəsdən olub-olmadığını, necə əldə edildiyini və məqsədinin nə ola biləcəyini illərdir müzakirə etdilər".

“Stonehenge”nin 356,25 günlük günəş təqvimi olaraq qurulduğuna dair nəzəriyyə daha əvvəl irəli sürülüb, lakin 2023-cü ildə aparılan bir araşdırma bunun doğru olmadığını irəli sürüb. Tədqiqatçılar bu quruluşun təqvim kimi xidmət edəcək qədər dəqiq olmadığını və “Stonehenge”nin əslində ölülər haqqında bir abidə olduğunu söyləyib.

Ayın ən cənubdan çıxmasını canlı yayımlamağı planlaşdıran “English Heritage” ictimaiyyəti dəqiq vaxtı bilinməyən bu nadir hadisəni müşahidə etməyə dəvət edir.

Oxunma sayı 46