Rusiyada müəllim çatışmazlığı getdikcə dərinləşir. “Superjob”un məlumatlarına görə, son bir ildə ölkədə müəllim vəzifələrinə göndərişlər 15 faiz artıb. Ən çox ehtiyac duyulan müəllimlər riyaziyyat, fizika, rus dili və ədəbiyyatı, informasiya texnologiyaları və ibtidai sinif müəllimləridir. Xüsusilə kənd yerlərində və kiçik qəsəbələrdə müəllim çatışmazlığı kritik həddə çatıb.
Hafta.az-ın “Business FM”ə istinadən yazdığına görə, ekspertlərin fikrincə, gənc müəllimlərin peşə seçməməsində maaşın aşağı, dərs yükünün çox olması təsirli olur. “Superjob”un meneceri Aleksey Zaxarov bildirir ki, müəllimlərin maaşı regional orta səviyyədən aşağı qalır və bu, peşənin cəlbediciliyini azaldır. Həmçinin bildirilir ki, müəllim hazırlığı alan şəxslər daha yüksək maaş və daha az məsuliyyət təklif edən özəl sektora üz tuturlar. Zaxarov bildirib ki, bu vəziyyət nüfuzun olmaması və sistemin qeyri-kafi olması ilə bağlıdır.
Müəllim çatışmazlığı problemi Moskva və Sankt-Peterburq kimi böyük şəhərlərdə daha az hiss olunur. Bildirilir ki, Moskvada müəllimlərin maaşı kifayət qədərdir və inzibati yüklər azaldılır. Ancaq kənd yerlərində vəziyyət pisdir. Xüsusən də ucqar rayonlarda müəllimlər eyni vaxtda bir neçə fəndən dərs deməli olurlar. Bu, hazırkı müəllimlərin yükünü daha da artıran amildir.
Rusiyada müəllimlərin maaşı bölgəyə və mənbəyə görə çox dəyişir. Rosstat-ın 2024-cü ilin birinci yarısı üçün məlumatlarına görə, ümumi təhsil sahəsində çalışan müəllimlərin orta əməkhaqqı ayda 71444 rubl olaraq qalır. Bununla belə, maaş ölkə daxilində regionlara görə dəyişir.
Moskvada müəllimlərin maaşları orta hesabla 116610 rubla yüksəldiyi halda, Kabardin-Balkar Respublikası kimi az inkişaf etmiş bölgələrdə maaş 24096 rubl səviyyəsində qalır. Digər tərəfdən, "GorodRabot.ru" portalının məlumatları göstərir ki, 2024-cü ilə qədər müəllimlərin maaşları ölkə üzrə orta hesabla 35125 rubl təşkil edir. Bu rəqəm Rosstat-ın açıqladığı rəsmi məlumatlardan xeyli aşağıdır.
Bu, müəllimlərin maaşlarının bölgə, təcrübə və əlavə ödənişlər kimi amillərdən asılı olaraq geniş şəkildə dəyişdiyini göstərir. Müəllimlərin gəlir səviyyəsi ilə bağlı müzakirələr ölkədə mühüm gündəm məsələsi olmaqda davam edir.
Ekspertlər bu qənaətdədirlər ki, müəllim çatışmazlığını aradan qaldırmaq üçün sistemli yanaşma lazımdır. 2025-ci ildən müəllim təhsilində ixtisas proqramlarına keçidin olacağı və bu dəyişikliyin beş il ərzində yeni nəsil müəllimlərin yetişdirilməsinə imkan verəcəyi bildirilir. Lakin bu keçid prosesinin vaxt aparacağı və mövcud problemlərin qısa müddətdə həllinin çətin olacağı barədə fikirlər üstünlük təşkil edir.
