Görünən odur ki, İranın İsrailə hücumundan baş nazir Benyamin Netanyahu və hökuməti deyil, İsrail faydalanıb. Şənbədən bazar gününə keçən gecə baş verən hücum zamanı hökumət beynəlxalq dəstək alsa da, əslində hələ də amerikalıların və israillilərin etimadını qazanmayıb.
Hafta.az-ın yazdığına görə, bir çox ölkələr İsrail hökumətini “mülki insanları öldürən, yardımın Qəzza zolağına daxil olmasına mane olan, oradakı müharibəni uzadan və istefaya getməli olan qeyri-sabit ekstremist” hesab etsə də, bəzi hökumətlər Netanyahu hökumətini “beynəlxalq və regional əməkdaşlıqda potensial tərəfdaş” kimi görürlər. Sözügedən ölkələr İsraildən “İrana hücum etməkdən çəkinərək mötədillik nümayiş etdirməsini” istəyirlər. Bununla belə, bu, çox güman ki, İranla “mövcud münaqişə raundunun sona çatması ilə bitəcək” müvəqqəti dəyişiklik olacaq.
Hücumdan sonra kabinetində oturan Netanyahu dünya liderlərindən, xüsusilə son aylar onu tez-tez tənqid edən ABŞ prezidenti Co Baydendən zənglər alıb. Bununla belə, İsrail mediasının proqnozlarına görə, Netanyahuya və onun hökumətinə “etimad” problemi davam edir.
“Times of Israel” qəzetinin internet saytında belə açıqlamalar verilib: “Dünyanın hər yerindən liderlər həm bəyanatlar, həm də faktiki yardımlar baxımından Baydenin izinə düşdülər. Amma bu, əslində İsrail üçün idi, onların etibar etmədiyi Netanyahu üçün yox”.
Saytın dərc etdiyi xəbərdə deyilir: “Hazırda Netanyahu administrasiyasına çox az adam güvənir. Buna görə də Bayden çox vaxt itirmədi və hücum başa çatdıqdan dərhal sonra Vaşinqtonun İsrailin əks-hücumunu dəstəkləməyəcəyini bildirdi”.
Ötən şənbə İranın İsrailə hücumu başlayanda Bayden sürətli addımlar ataraq Delaverdəki evini tərk edərək Ağ Evə uçdu. Orada o, yüksək səviyyəli təhlükəsizlik qrupu ilə görüşüb. Birləşmiş Ştatlar qüvvələrini hücum rejiminə keçirdi, bütün batareyalarını bölgəyə göndərdi və gecə boyu güclü dəstək bəyanatları verdi.
Bayden bu yolda tək deyildi. Çünki hücum gecəsi İngiltərə, Fransa və Almaniya da müxtəlif dərəcələrdə dəstək verdi.
Gözləmə çağırışı
İsrailə verilən dəstəyin Qəzza zolağında apardığı müharibə səbəbiylə dəstəyini itirdiyi bir vaxta təsadüf etməsi Attila Somfalvinin “İranın hücumu İsrail üçün gözlənilməz nemətə çevrildi, səbir, mötədillik və mötədilliyə çağırdı”.
“Yedioth Ahronoth”da nəşr olunan məqalədə Attila Somfalvi, "düşüncəli, tələsik olmayan bir cavab dizçökmə reaksiyalarından daha yaxşı nəticələr verəcək" deyib. İranın “uğursuz” hücumunun İsrailə çoxlu faydalar verdiyini vurğulayan Somfalvi, “İran indi təcavüzkar kimi görünür. Bütün dünya ona qarşıdır. Dünya bir anda Qəzza zolağına diqqəti dayandırdı, bu da bəzi diplomatik inkişaflar üçün fürsət deməkdir. Dünya İsrailin “İran terror dövlətidir” dediyini anlamağa başlayıb. Hamı uğursuz İran raketləri, pilotsuz uçuş aparatları (PUA) və İsrailin inanılmaz hava hücumundan müdafiə sistemlərindən danışır” deyə əlavə edib.
"İsrailin əsl dayağı olan ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya Qərb ölkələri və Yaxın Şərqdəki mötədil dövlətlərlə birlikdə İranın İsrailə hücumunun qarşısını almaq üçün görünməmiş bir şəkildə çalışdı", - Somfalvi bildirib.
Somfalvi vurğuladı ki, bir gecədə İsrail hava hücumundan müdafiə ilə bağlı bütün məsələlərdə böyük texnoloji güc mövqeyini bərpa edib. O, həmçinin bildirib ki, İsrail Həmas-ın 7 oktyabrda həyata keçirdiyi “Əqsa hücumu” əməliyyatından sonra mənəviyyat üçün çox vacib olan dəqiq kəşfiyyat sahəsində imicini xeyli yaxşılaşdırıb.
Somfalvi deyib: “İsrailin diskursunu dəyişmək, səhnəni yönləndirmək və İranı mənfi yönləndirmək üçün fövqəladə imkanları var. Bu, İsrail rejiminin təsir imkanlarından asılıdır. Hazırda bütün gözləri “terrorun qlobal paytaxtı” kimi Tehrana çevirmək üçün böyük potensial var”.
Erkən seçki
Dünya liderləri İsraili dəstəklədikləri halda, hökuməti müdafiə etmirlər. Eləcə də, Netanyahuya qarşı nümayişlər olmasa və Qəzza müharibəsi ilə bağlı ona hücum edən səslər susdurulsa belə, İsraildəki müxalifət İranın hücumuna münasibətini dəyişməyə imkan verməyib.
İsrail müxalifətinin lideri Yair Lapid verdiyi açıqlamada Netanyahu hökumətinin "İsrail üçün təhlükə yaratdığı" barədə xəbərdarlıq edib və erkən seçkilərə çağırıb.
“Yeş Atid” parlament blokunun iclasındakı çıxışında Lapid “Mövcud hökumət və onun lideri İsrail üçün ekzistensial təhlükəyə çevrilib. Onlar İsrailin çəkindirmə gücünü məhv etdilər” deyib.
Lapid sözünə davam edib: “Düşmənlərimiz hakimiyyətə baxır, zəiflik iyi gəlir, başlarını qaldırırlar. Mən keçən həftə Vaşinqtonda idim. Orada bütün yüksək vəzifəli dövlət məmurları ilə görüşdüm. Onlar İsrail hökumətindən şoka düşüblər. Mövcud hökuməti vaxtında devirə bilməsək, bu, bizə dağıntı gətirəcək”.
İsrailin keçmiş baş naziri Ehud Barak da erkən seçkilərə çağırıb: "Netanyahu öz siyasi maraqlarına xidmət üçün hərəkət edir və mövqeyini qorumaq ümidi ilə müharibəni uzatmağa çalışır".
“Netanyahu siyasi sağ qalmaqla bağlı şəxsi hesablamalarına görə doğru olanı etməkdən və müharibəni sona çatdırmaq üçün ABŞ prezidenti ilə əl-ələ verməkdən imtina edir” deyən Barak, “seçkilər mümkün qədər tez keçirilməlidir ki, müharibəyə son qoyulsun" deyib.
Hökuməti ən sərt tənqid istefada olan general Yitzhak Brikdən gəlib. Brik İsrailə “ruhu solmuş kapitanların rəhbərlik etdiyi, oktyabrın 7-də baş verən ağır zərbədən sonra reputasiyasını xilas etmək instinkti ilə hərəkət edən və eyni zamanda onu batıracaq şiddətli fırtınaya doğru irəliləyən gəmi” ilə müqayisə edib.
"Onlar qərarlarını bütün çətin nəticələri nəzərə almadan və heç bir məsuliyyət hissi olmadan qəbul edirlər" deyib Brik.
Brik sözlərini belə davam etdirib: “Birinci kapitan dövlətin təhlükəsizliyi ilə deyil, siyasi yaşamaq uğrunda mübarizənin hesablamaları ilə hərəkət edən Binyamin Netanyahudur. Birinci zabit, müharibə başlayandan bəri xəyali reallıqda fəaliyyət göstərən müdafiə naziri Yoav Qallantdır. Üçüncü kapitan isə hər şeyi öz şıltaqlığına görə həyata keçirən Baş Qərargah rəisi Herzi Halevidir. Onlara həmçinin Benni Qantz da qoşulur, o, üçü arasında tarazlıq yaratmaq əvəzinə, öz ustasına - baş nazirə xidmət edən sehrbaz olur”.
Brik, “İsrail ordusu Qəzza zolağında həll üçün heç bir üfüq görmədən palçığa batmağa davam etdi. Kapitanlar İrana qarşı daha bir cəbhə açmağa qərar verdilər və İsrail vətəndaşlarını çıxış yolu olmayan bir yola sürüklədilər” deyə əlavə edib.
-1781888309.jpg&h=173&w=263&zc=1&q=80)
