“Çin 80-dən çox ölkə ilə qlobal antikorrupsiya şəbəkəsini genişləndirib” – Li Si

10:12 21.10.2025 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

Korrupsiyaya – idarəçiliyin bədnam “xərçənginə” qarşı bugünkü qloballaşan mühitdə həm ölkə daxilində, həm də sərhədlər boyu necə daha effektiv mübarizə aparmaq olar? Çin hökuməti antikorrupsiya kampaniyasında nəyi düzgün edir?

Hafta.az-ın yazdığına görə, bu suallar Pekində keçirilmiş Tonçjou 2025 Qlobal İnkişaf Forumunda siyasi partiyaların modernləşmədə və korrupsiyaya qarşı mübarizədə rolu mövzusunda keçirilən sessiyada beynəlxalq ekspertlər tərəfindən müzakirə edilib.

Çin Kommunist Partiyası (ÇKP) 20-ci Komitəsi katibinin müavini və Çin Renmin Universitetinin İntizam Təftiş Komissiyasının katibi Li Si qeyd edib ki, korrupsiya hər bir ölkənin üzləşdiyi qlobal idarəetmə problemidir və sosial zəhər kimi aradan qaldırılmalıdır. Çünki o, iqtisadi tərəqqini boğa, rəqabəti təhrif edə və idarəetmənin əsaslarını zəiflədə bilər.

Li Sinin sözlərinə görə, Çin uzun illərdir ki, BMT-nin Korrupsiyaya qarşı Konvensiyasına ciddi əməl edir, 80-dən çox ölkə ilə 170-dən çox müqavilə və saziş imzalayıb və qlobal antikorrupsiya şəbəkəsini genişləndirib.

Çin İntizam Təftişi və Nəzarəti Akademiyasının vitse-prezidenti Fan Jihay deyib ki, Çin yanlışlıq və korrupsiyanın eyni kökdən qaynaqlanaraq necə bir-birinə qarışdığını və bir-birinə bağlı olduğunu dərindən dərk edib.

Bunu nəzərə alaraq, Fan Jihay bildirib ki, Çinin anti-korrupsiya səyləri qanun pozuntularının erkən aşkarlanmasına, xüsusilə də lazımsız rəsmiyyətlərin, bürokratiyanın, hedonizmin və israfçılığın aradan qaldırılmasına, onların korrupsiyaya çevrilməsinin qarşısını almağa yönəlib.

2012-ci ildən bəri ÇKP misli görünməmiş anti-korrupsiya kampaniyasına rəhbərlik edir. Əsas mərhələ məmurların davranışını yaxşılaşdırmaq üçün “Səkkiz nöqtə” kimi tanınan davranış kodeksinin tətbiqi olub. Bu məcəllə sonradan partiyanı xalqdan uzaqlaşdırmaq riski olan tendensiyaların qarşısını almaq üçün ardıcıl ümumpartiya tədbirinə çevrilib. Bu antikorrupsiya fırtınası dövlət qulluğunun hər küncünü bürüyüb, bəzi yüksək vəzifəli məmurlar məsuliyyətə cəlb edilib.

Çinin Renmin Universitetinin İntizam Təftişi və Nəzarəti İnstitutunun professoru Zhang Siomenq bildirib ki, ÇKP beynəlxalq antikorrupsiya səylərində, qaçaqların bərpasında və antikorrupsiya səylərində transsərhəd əməkdaşlığı gücləndirməkdə də ön sıralardadır.

İqtisadi qloballaşma dövründə korrupsiya getdikcə daha çox milli sərhədləri aşır və aydın transmilli problemə çevrilir.

Şərqi Çin Siyasi Elmlər və Hüquq Universitetinin ÇKP Komitəsinin katibi Quo Veylu qeyd edib ki, qanunvericilik konsepsiyaları və idarəetmə təcrübələrindəki fərqliliklərə görə, ölkələr transsərhəd antikorrupsiya əməkdaşlığı üçün fərqli məqsədlərə malikdirlər.

“Bəzi Qərb ölkələri bu sahədə inkişaf etməkdə olan ölkələrlə əməkdaşlığa maneələr qoyub və bəzi hallarda hətta korrupsiyalaşmış şəxslər üçün təhlükəsiz sığınacaqlara çevriliblər”, - Quo Veylu bildirib.

Məlumat üçün bildirək ki, ötən il ÇKP Mərkəzi Komitəsinin Üçüncü Plenar iclasında partiya rəhbərliyi transsərhəd korrupsiyaya qarşı qanunun qəbulu planını açıqlayıb.

Qou Veylu qeyd edib ki, Çin beynəlxalq antikorrupsiya idarəetmə sisteminin qurulmasında fəal iştirak edir və transsərhəd korrupsiya ilə mübarizə səylərini gücləndirir.