Cadılar bayramı (Halloween) hər il oktyabrın 31-də dünyanın bir çox yerində, xüsusilə Amerika və Avropa ölkələrində qeyd olunan bir hadisədir. Cadılar bayramı dedikdə ağıla ilk gələn şəkillərdən biri qorxulu üz ifadələri oyulmuş və içərisinə işıqlar qoyulmuş balqabaqdır. Bəs, niyə Cadılar bayramı balqabaqla qeyd olunur?
Hafta.az-ın yazdığına görə, bu ənənənin əsasları köhnə İrlandiya əfsanəsinə əsaslanır. Cadılar axşamları kostyumlu uşaqlar məhəllələri dolaşaraq konfet toplayır, böyüklər isə öz geyimləri ilə müxtəlif əyləncə fəaliyyətlərində iştirak edirlər. Bu rəngarəng və bəzən qorxulu bayramın arxasında Samhain adlı qədim Kelt ənənəsi dayanır.
Cadılar bayramının mənşəyi Keltlərin oktyabrın 31-dən noyabrın 1-nə keçən gecə qeyd etdiyi Samhain festivalına gedib çıxır. Keltlər üçün bu gecə həm yeni ilin başlanğıcını, həm də bir növ transformasiyanı simvolizə edirdi. Məhsul yığım mövsümünün sonu və qışın başlanğıcı olan bu dövrdə Keltlər ölülər dünyası ilə əlaqə qura biləcəyinə inanırdılar. Samhain gecəsində ölülərin növbəti ildə öləcək insanları axtarmaq üçün yerə qayıtdığına inanılırdı. Pis ruhları qorxutmaq üçün insanlar gecələr paltar geyinir və küçələrdə dolaşırdılar. Böyük tonqallar yandırmaqla pis ruhları uzaqlaşdırmaq məqsədi daşıyırdı. Evlərin qabağında qalan hədiyyələr ruhları sakitləşdirmək və pislikdən çəkindirmək üçün bir təklif idi. Cadı adı xristianlığın yayılması ilə ortaya çıxdı və 9-cu əsrdə kilsə bu bütpərəst bayramı "Bütün müqəddəslər gecəsi" adlandırdı.
Cadılar bayramında balqabaq oyma ənənəsinin mənşəyi İrlandiya əfsanəsidir. Rəvayətə görə, Cek adlı bir bədxah adam öləndə Allah onu cənnətə qəbul etmədi. Eyni zamanda şeytanı sağ ikən aldatdığı üçün cəhənnəmə gedə bilməz. Daha sonra Cek çuxurlu şalgamın içinə yerləşdirilmiş kömür parçası ilə qaranlıqda gəzməyə məhkum edilir. Bu əfsanəyə əsaslanaraq insanlar şalgamın içindəki yanan kömürün şeytanı və pis ruhları uzaqlaşdırdığına inanmağa başladılar. İrlandiyalı mühacirlər Amerikaya gələndə bu ənənəni özləri ilə gətirdilər. Lakin Amerikada şalgam əvəzinə daha iri və emalı asan balqabaqlardan istifadə olunmağa başladı və beləliklə, onlar Cadılar bayramının simvoluna çevrildi. Bu ənənə Cadılar bayramı qeyd etmələrinin ayrılmaz hissəsi kimi günümüzdə də davam edir.
