Fransız ədəbiyyatının nəhəngi Lui-Ferdinand Celinin bir dəfə Adolf Hitlerin ingilisləri məhv etmədiyinə görə təəssüfləndiyi dediyi yenicə dərc edilmiş sənəddə ortaya çıxıb.
Hafta.az-ın yazdığına görə, çoxları "Gecənin sonuna səyahət" (“Voyaj Au Bout de la Nuit”) kitabının müəllifini ötən əsrin ən nüfuzlu fransız yazıçısı hesab edir.
Digər tərəfdən, 1961-ci ildə 67 yaşında vəfat edən Celin antisemit baxışları və nasist Almaniyası ilə hərbi ittifaqı müdafiə etdiyi üçün tarixdə mübahisəli şəxsiyyət olaraq qalır.
Fransanın “Le Figaro” qəzeti bu həftə Paris Matçin 1960-cı ildə müəlliflə müsahibəsinin tam mətnini dərc edib. Celin müsahibədə deyib ki, Hitlerin ən böyük səhvi İkinci Dünya Müharibəsi zamanı "İngiltərənin məhv edilməsi" olub ki, bu da müharibədə Almaniyanın məğlubiyyətinin əsas səbəbidir.
Müəllif "Hitler Napoleon kimi dahi deyildi. O, eksperimental idi. İngiltərəni vurmadığı üçün hər şeyi dərhal məhv etdi. O, şoumen idi. Yaxşı görünürdü. Ulduz idi, amma hərbi dühası yox idi" deyib.
Matç tərəfindən dərc edilən və müəllifi "məzəli, sərt, dərinliyində yaxşı" kimi xarakterizə edən məqalədə Celinin ingilislərə olan hissləri yer almayıb.
Qeyd edək ki, 1944-cü ildə Müttəfiqlər Normandiyaya girdikdən sonra Celin əvvəlcə Almaniyaya, sonra isə Danimarkaya qaçıb və burada sürgündə yaşayıb. Altı il sonra müəllif Fransa məhkəməsi tərəfindən əməkdaşlığa görə təqsirli bilinsə də, daha sonra hərbi məhkəmə Celini müharibə veteranı əlil olduğu əsas gətirərək əfv edib.
Maurice Nadeau bir dəfə Celin haqqında yazırdı: “Coysun ingilis dili üçün etdiklərini... sürrealistlərin fransız dili üçün etməyə çalışdıqlarını, Celin səy göstərmədən və böyük uğurla nail oldu”...
