Qlobal gümüş bazarında fiziki təklif şərtləri, investor marağı və geosiyasi inkişaflar qiymətlərdə həlledici amillər olaraq qalır. Son əməliyyatlarda spot gümüş 59,22 dollara satılıb, artım trendi gözləntiləri isə gündəmdə qalır.
Hafta.az yazır ki, Çin gümüş bazarındakı son aktivliyin mərkəzində olub. 2026-cı ilin birinci rübündə ölkənin gümüş idxalı rekord səviyyələrə çatıb və mart ayında idxal həcmi son 10 ilin mövsümi orta göstəricisini 173 faiz üstələyib.
Dünyanın ən böyük günəş paneli istehsalçılarından olan Çində fotovoltaik sektorundan tələb gümüş istehlakını artıran əsas amil kimi göstərilir. Bundan əlavə, istehsalçıların ixrac vergisinin geri qaytarılması qaydalarının tətbiqindən əvvəl tədarükləri sürətləndirməsi də tələbin sürətli artmasına səbəb olub.
Pekin administrasiyasının strateji texnologiya təchizat zəncirlərini qorumaq üçün təmizlənmiş gümüş ixracına bəzi məhdudiyyətlər qoyduğu bildirilir. Çinin qlobal emal gücündə çəkisi nəzərə alınmaqla, bu, beynəlxalq bazarlarda fiziki təklifə təsir göstərə biləcək bir inkişaf hesab olunur.
Həmçinin bildirilir ki, qızılın bahalaşması Çin investorlarını alternativ dəyər anbarı kimi gümüşə müraciət etməyə vadar edib və bu da fiziki tələbi dəstəkləyir.
Fiziki tələbin artması COMEX və LBMA kimi Qərb əmtəə bazarlarında çatdırılma təzyiqini artırır. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, yüksək leverajlı "kağız gümüş" əməliyyatlarının olduğu bazarlarda fiziki çatdırılmaya tələbatın artması kövrəkliyi artırır.
Bəzi iri investorların fiziki çatdırılma tələb etməyə başlaması da bazarda təklif-tələb balansı ilə bağlı narahatlıqları artıran inkişaflar arasındadır.
Bazarda müşahidə olunan geriləmə tendensiyası, yəni dərhal çatdırılma qiymətinin fyuçers çatdırılmasından daha yüksək olması, təklifin sıxlığına işarə edən göstəricilərdən biri hesab olunur. Bu vəziyyətin nəticəsi olaraq, gümüşdə güclü "qısa sıxışdırma" müşahidə olunur. Ötən il təxminən 30 dollar ticarət edilən spot gümüş qiymətləri 2026-cı ilin yanvar ayının sonuna qədər unsiya üçün 121,69 dollara yüksəlib.
Bəzi institusional analitiklər fiziki çatdırılma problemləri dərinləşərsə, qiymətlərin 180-300 dollar aralığına qədər yüksələ biləcəyini irəli sürürlər. Gümüşün həm investisiya vasitəsi, həm də sənaye metalı kimi istifadəsi onun qiymətlərini iqtisadi inkişaflara daha həssas edir.
Yanvarda kəskin artımdan sonra ABŞ-ın məşğulluq məlumatları və FED-in daha sərt pul siyasətinə dair açıqlamaları dolları möhkəmləndirib. Bu inkişaflar spekulyativ tələbi azaldaraq gümüş qiymətlərində korreksiyaya səbəb olub.
Spot gümüş qiymətləri 2026-cı ilin ortalarına qədər unsiya üçün 65-87 dollar aralığına düşüb.
Mütəxəssislərin fikrincə, gümüş bazarını dəstəkləyən əsas amillərdən biri təklifin məhdud elastikliyidir. Qlobal gümüş istehsalının 70 faizdən çoxu mis, sink və qurğuşun mədənlərinin yan məhsuludur. Buna görə də, qiymətlər artsa belə, istehsalı tez bir zamanda artırmaq asan deyil.
Qlobal iqtisadi yavaşlama və ya əsas metal istehsalında potensial azalmalar gümüş təklifini daha da sıxışdıra biləcək risklər kimi göstərilir.
Gümüş İnstitutu tərəfindən dərc edilən 2026-cı il üzrə Dünya Gümüş Sorğusu da gümüş bazarının altıncı ildir ki, struktur təchizat kəsiri ilə üzləşdiyini göstərir. Bu, qiymətlərə uzunmüddətli perspektivdə yuxarı təzyiqin davam edə biləcəyi gözləntilərini gücləndirir.
