Ukrayna torpaqları ABŞ prezidenti Donald Trampın əldə etməyə çalışdığı mineral ehtiyatlarının təxminən beş faizini özündə cəmləyir. Lakin ekspertlər bu resurslardan hələ istifadə olunmadığını bildirirlər.
Hafta.az-ın “Global Mining”in 2024-cü il məlumatlarına istinadən yazdığına görə, Ukrayna kömür də daxil olmaqla bütün kateqoriyalar üzrə dünyanın 40-cı ən böyük mineral istehsalçısıdır.
Ukrayna 2022-ci ildə dünyanın 10-cu ən böyük dəmir istehsalçısı olub.
Fransa Geologiya və Mədən Tədqiqat Bürosunun əməkdaşları da daxil olmaqla, geoloqlar 2023-cü ildə Ukraynada dərc etdikləri araşdırmada dəmir, manqan və uran da daxil olmaqla, 100-dən çox resurs aşkar ediblər.
Mədənlər ölkənin iqtisadiyyatı və ya enerji istehsalı üçün həyati, hətta strateji əhəmiyyətə malikdir. ABŞ bunlardan təxminən 50-nə, Avropa İttifaqı isə 30-dan çoxuna ehtiyacı olduğunu bildirir.
Avropa Komissiyasının məlumatına görə, Ukrayna 20-dən çox əsas xammala malik titanın başlıca qlobal tədarükçüsüdür. O, həmçinin elektrikli avtomobil akkumulyatorları üçün lazım olan manqan (dünyada 8-ci), titan (11-ci) və qrafitin (14-cü) aparıcı istehsalçısıdır.
Ukrayna Avropada ən böyük litium yataqlarına malik olduğunu iddia edir, lakin bu yumşaq metal hələ hasil olunmayıb.
Ciddi şəkildə təsnif edildikdə, nadir torpaqlar əsas metallardan daha geniş kateqoriyaya daxil olan 17 mineraldan ibarətdir.
Tramp xüsusilə bildirib ki, o, nadir mineralları istəyir və Ukraynaya Rusiya ilə müharibədə göstərdiyi yardım müqabilində bu mineralları əldə etmək üçün sövdələşmək niyyətindədir.
ABŞ Geoloji Xidmətinin (USGS) Ukrayna üzrə eksperti Yelena Safirova deyib: “Ukraynada nadir torpaq elementləri olan bir sıra yataqlar var, lakin onların heç birində hasilat olunmayıb”.
2023-cü ildə Fransanın Geologiya və Mədən Tədqiqatları İdarəsi təsdiqləyib ki, Ukrayna “nadir torpaq elementlərinin əhəmiyyətli ehtiyatlarına” malikdir, lakin gələcək kəşfiyyat və inkişaf böyük investisiyalar tələb edəcək.
Ukrayna hökuməti nadir torpaq minerallarının “altı yataqda” mövcud olduğunu vurğulayır. Bildirilir ki, “dünyanın ən böyük yataqlarından biri” olan Novopoltavski yatağının işlənməsi üçün 300 milyon dollar investisiya tələb olunacaq.
Bununla belə, Ukrayna hökumətinin qeyd etdiyi bəzi elementlər (tantal, niobium, berilyum, stronsium və maqnetit) 17 nadir torpaq elementi siyahısına daxil edilməyib.
"Standard & Poor's" reytinq agentliyi fevralda bildirib ki, Ukrayna hökumətinin bəzi təxminləri "əl çatması çətin olan nadir torpaq yataqlarının sovet dövründəki qiymətləndirmələrinə" əsaslanır. Təşkilat qeyd edib ki, nadir torpaq elementlərini çıxarmaq mümkün olmaya bilər, çünki onlar aşağı konsentrasiyada və ya əldə etmək çətin ola bilər.
