Rusiya Mərkəzi Bankının açıqladığı məlumatlara görə, ixracın azalması və idxalın artması səbəbindən ölkənin cari əməliyyatlar hesabının profisiti 2020-ci ildən bəri ən aşağı həddi olan 7 milyard dollara düşüb. Məsələ ilə bağlı “Nezavisimaya” qəzetinə danışan ekspertlər idxalın artımını və xarici ticarət balansının pisləşməsini dayandırmağın yolunun rublun əhəmiyyətli dərəcədə ucuzlaşması olacağını bildiriblər. Bununla belə, rublun məzənnəsi hökumətin ilin sonuna proqnozlarından xeyli aşağıdır.
Hafta.az-ın yazdığına görə, Mərkəzi Bankın hesabatında deyilir ki, Rusiyanın mal ixracatının dəyəri 2025-ci ilin ikinci rübündə əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 6 faiz azalıb. Enişin əsas səbəbləri neft və kömür qiymətlərinin aşağı düşməsi, OPEC+ sazişləri çərçivəsində neft hasilatının məhdudlaşdırılması və Ukrayna üzərindən Aİ-yə qaz tranzitinin dayandırılması səbəbindən mineral məhsul ixracının azalması olub. Ərzaq və kənd təsərrüfatı xammalı ixracı da tükənmiş taxıl ehtiyatları və buğda ixracına qoyulan kvotalar səbəbindən azalıb. Kömürün qiymətinin 24 faiz ucuzlaşması ixracı azaltmaqla yanaşı, sektorda ciddi böhrana səbəb olub. Kemerovo vilayəti qubernatoru Qərbin sanksiyaları və qlobal qiymətlərin aşağı olması səbəbindən bölgədəki 17 kömür zavodunun fəaliyyətini dayandırdığını açıqlayıb. Neft cəbhəsində Brent markalı neftin qiyməti əvvəlki illə müqayisədə 20 faiz, Rusiyanın Ural markalı neftinin qiyməti isə bir barel üçün 56 dollara düşüb. “Ural”ın Brendlə müqayisədə endirimi 18 faiz civarında qalır.
Bunun əksinə olaraq, 2025-ci ilin ikinci rübündə mal idxalının dəyəri 3 faiz, xidmət idxalının dəyəri isə 26 faiz artıb. Əmtəə idxalında artımda liderlik edən qida məhsulları, kimya məhsulları, tekstil və ayaqqabı olub, qırıntıların qiymət artımı səbəbindən maşın və avadanlıq idxalı azalıb. Beynəlxalq səyahət xərclərinin əhəmiyyətli dərəcədə artması xidmət idxalının artmasına səbəb olmuşdur. Maliyyə analitiki Pavel Ryabov idxalın sanksiyalardan əvvəl 2014-cü ildən bəri ən yüksək həddə çatdığını və cari əməliyyatlar balansının profisitinin azalmasının əsas səbəbinin zəif ixrac şəraitində idxalın artması olduğunu qeyd edib. İqtisadçılar rublun həddindən artıq güclü olduğunu, fundamental dəyərini aşdığını, bunun xarici ticarət balansına uyğun olduğunu və ilin ikinci yarısında korreksiyanın gözlənildiyini bildirirlər. Rusiya İqtisadiyyat Nazirliyinin baza ssenarisi 2025-ci il üçün idxalın artması və rublun zəifləməsini nəzərdə tutur. Nazirlik ilin sonuna dolların orta məzənnəsini 94,3 rubl səviyyəsində proqnozlaşdırır. Bununla belə, ilin ilk səkkiz ayında orta məzənnənin 84,7 rubl olması hökumətin hədəfinə çatmaq üçün məzənnədə potensial sıçrayışdan xəbər verir.
