Plastik tullantılara yönəlmiş qlobal qeyri-kommersiya təşkilatı olan “The 5 Gyres” İnstitutunun yeni təhlilinə görə, hazırda təxminən 2 milyon ton və ya 170 trilyon ədəd plastik tullantı okean sularında üzməkdədir. Bu isə Titanikdən təxminən iki dəfə ağırdır.
Hafta.az-ın “Plos One”yə istinadən yazdığına görə, plastik çirklənmə dəniz həyatına dağıdıcı təsir göstərir və 2040-cı ilədək okeanlarda balıqdan daha çox plastik ola bilər.
İnsan bədəni, həmçinin mikroplastik adlanan uzunluğu 5 millimetrdən az olan kiçik parçalar da daxil olmaqla, həddindən artıq miqdarda plastikə qarşı həssasdır. Aparılan araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, plastiklər qida və içki vasitəsilə udulur, dəriyə nüfuz edə bilir və tənəffüs yolu ilə keçə bilir.
İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatının (OECD) 2022-ci il hesabatında göstərib ki, son 20 ildə dünyada plastik istehsalı iki dəfə artıb və bunun yalnız 9 faizi uğurla təkrar emal olunur.
“Plos One” elmi jurnalında dərc edilən yeni araşdırma, yeni və əvvəllər toplanmış məlumatlardan yararlanaraq 1979-2019-cu illər arasında okeanlarda plastik dəyişiklikləri təhlil edib. Dünya üzrə okean sularının səthində ultra incə trikotaj torlardan istifadə edərək toplanmış 12 minə yaxın yeni nümunə bütün okean üzrə qiymətləndirmə əldə etmək üçün qiymətləndirilib.
Digər diqqətəlayiq tapıntılar isə son 20 ildə çox sayda plastik parçanın okeana qarışması və çimərliklərdə də oxşar tendensiyanın yaşanmasıdır.
Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, təcili tədbirlər görülməsə, 2016-cı ildən 2040-cı ilə qədər su mühitinə daxil olan plastikin nisbəti təxminən 2,6 dəfə artacaq.
“The 5 Gyres” İnstitutunun həmtəsisçisi Dr. Markus Eriksen deyir ki, dünya okeanlarında mikroplastiklərin sürətlə artması qlobal miqyasda hərəkət etməyimiz, təmizliyə və təkrar emala diqqəti dayandırmağımız və şirkətlərin təbiətdə qaldıqları müddətcə istehsal etdiklərinə görə məsuliyyət daşıdığı bir dövrün başlaması lazım olduğuna dair ciddi xəbərdarlıqdır. Plastik problemi kökündən həll etməyin vaxtı gəlib.
