Yaşıl sahələr yaşlıların sağlamlığı üçün faydalıdır

10:17 08.01.2024 Müəllif:Vüsal Tağıbəyli
Yazını böyüt
Yazını kiçilt

ABŞ-da aparılan bir araşdırma təsdiqləyib ki, şəhər ərazilərində yaşıl sahələrin olması yaşlı insanlar arasında psixi və fiziki sağlamlığın yaxşılaşması ilə əlaqələndirilir. Tədqiqatçılar izah ediblər ki, "yaşıl ərazilərin və su ehtiyatlarının artırılması yaşlı insanların ümumi sağlamlıq vəziyyətinin pis olduğunu bildirmə ehtimalını azaldır".

Hafta.az-ın “Health and Place” dərgisinə istinadən yazdığına görə, tədqiqat 2011-2019-cu illər arasında ABŞ-ın Vaşinqton ştatında şəhər ərazilərində yaşayan 65 və daha çox yaşlı 42 mindən çox insanın sağlamlıq sorğusunun məlumatlarına əsaslanır.

Təhlillərində tədqiqatçılar insanların yaşadığı ərazidəki meşələr, parklar, göllər və çaylar kimi yaşıl və mavi məkanlara çıxışını müəyyən edən müxtəlif tədbirlər vasitəsilə sorğu iştirakçılarını ümumilikdə psixi sağlamlıq nəticələri ilə əlaqələndiriblər.

Nəticələr göstərib ki, bir insanın yaşadığı ərazidə yaşıllıq, ağac örtüyü və ya su hövzələrinin 10 faiz artması müalicə tələb edən və insanların sosial həyatına, işinə mane olan psixi sağlamlıq problemlərini əhatə edən ciddi psixoloji gərginliyin azalmasına müsbət təsir göstərib.

Araşdırmanın aparıcı tədqiqatçısı Vaşinqton əyalət Universiteti Tibb Fakültəsindən Dr. Aditya Fiqaraqo "Sürətli urbanizasiya nəticəsində şəhər yaşıl və mavi məkanlarımızın itirilməsi təkcə ətraf mühitə təsir göstərmir, hətta insanların ümumi sağlamlığını zərbə altında qoyur" deyib.

Digər tədqiqatlar təbiətə yaxınlığın sağlamlığa təsirini araşdırsa da, Fiqaraqo araşdırmanın ABŞ-da yaşlılar arasında bu əlaqəni araşdıran ilk tədqiqatlardan biri olduğunu vurğulayıb.

Yaşlılar, zehni geriləmə və demans riskini artırdığı nümayiş etdirilən depressiya kimi psixi sağlamlıq problemlərinə xüsusilə həssasdırlar və onların psixi sağlamlıq müalicəsi almaq ehtimalı daha azdır.

"Əgər yaşıl və ya mavi məkanın artırılması böyüklərdə psixi xəstəliklərin qarşısını almağa, gecikdirməyə və ya hətta müalicə etməyə kömək edə bilərsə, biz bu populyasiyada psixi sağlamlıq nəticələrini yaxşılaşdırmaq üçün bu məsələyə diqqətlə baxmalıyıq" deyib Fiqaraqo. O əlavə edib ki, potensial həll yollarından biri səhiyyə xidmətinə kömək etməkdir. Provayderlər psixi sağlamlığı yaxşılaşdırır. Səhhəti zəif olan xəstələrə açıq havada vaxt keçirmələri üçün yazılı tövsiyələr vermək olar.